PL EN


Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników
2020 | 15 | 7-22
Tytuł artykułu

Zróżnicowanie rozwoju społeczno-gospodarczego obszarów wiejskich w województwie małopolskim

Autorzy
Treść / Zawartość
Warianty tytułu
EN
Diversification of socio-economic development of rural areas in the Lesser Poland Voivodeship
Języki publikacji
PL
Abstrakty
PL
Za główny cel pracy przyjęto określenie zróżnicowania rozwoju społeczno-gospodarczego na obszarach wiejskich województwa małopolskiego, jak i określenie dynamiki jego zmian w przyjętym okresie. Wykorzystano dane statystyczne dla 168 wiejskich jednostek przestrzennych – gmin wiejskich oraz obszarów wiejskich gmin miejsko-wiejskich. Podstawowym źródłem danych był Główny Urząd Statystyczny (dla lat 2002–2017) oraz Urząd Komunikacji Elektronicznej (dla roku 2017). Pozyskane dane posłużyły do obliczenia wskaźnika syntetycznego rozwoju społeczno-gospodarczego dla obszarów wiejskich, który składa się z następujących grup wskaźników: społecznych, demograficznych, rynku pracy, sektora rolniczego, warunków mieszkaniowych i infrastruktury. Łącznie, na potrzeby analizy, wykorzystano dwadzieścia sześć wskaźników. Stały się one podstawą do określenia obszarów wiejskich charakteryzujących się najwyższym poziomem rozwoju, tych będące na etapie stagnacji oraz jednostek wyróżniających się regresem społeczno-gospodarczego. Jednocześnie zbadano dla analizowanego obszaru, dynamikę poszczególnych grup określając cztery typy jednostek, uwzględniając relację wartości danych grup wskaźników i ich dynamikę w przyjętym okresie. Z przeprowadzonej analizy wynika, że narastają dysproporcje pomiędzy gminami bardzo słabo i bardzo wysoko rozwiniętymi gospodarczo, zwłaszcza w zakresie wskaźników opisujących rynek pracy. Jednocześnie widać zmniejszanie dysproporcji rozwojowych wśród wskaźników opisujących cechy demograficzne, jak i warunki mieszkaniowe.
EN
The main purpose of the work was to determine the diversity of socio-economic development in rural areas of the Malopolska province and to determine the dynamics of changes in the adopted time range. Statistical material was used for 168 rural spatial units i.e. rural communes and rural urban-rural communes (data of the Central Statistical Office for 2002–2017 and data of the Office of Electronic Communications for 2017). On the basis of these data it was calculated synthetic indicator of socio-economic development for rural areas, which consisted of the following groups of indicators: demographic, social, labor market, agricultural sector, infrastructure and housing conditions. A total of twenty-six indicators were used. Then rural areas characterized by the highest level of development being at the stage of stagnation and communes characterized by socio-economic regression were determined. In addition, the dynamics of individual groups of indicators in the analyzed years were examined for rural areas and 4 types of spatial units were determined due to the relation of indicator values and their dynamics in the adopted period. The conducted research shows that disparities are growing between underdeveloped and economically developed municipalities, especially in the field of indicators characterizing the labor market. However, there is a slight reduction in development disparities in the field of indicators describing demographic characteristics and housing conditions.
Rocznik
Tom
15
Strony
7-22
Opis fizyczny
Daty
wydano
2020-12-30
Twórcy
Bibliografia
  • Brańka, P. (2014). Metodyczne aspekty identyfikacji procesów semiurbanizacji na obszarach wiejskich. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, 936 (12), 5–16.
  • Brańka, P. (2015). Zróżnicowanie rozwoju obszarów wiejskich w woj. małopolskim. Studia KPZK 161, 362–370.
  • Churski, P. (2013). Szanse i zagrożenia rozwoju obszarów peryferyjnych. Przykład Bieszczad. W: E. Małuszyńska (red.), Dynamika, cele i polityka zintegrowanego rozwoju regionów. Poznań: Bogucki Wydawnictwo Naukowe, 225–240.
  • Gawlikowska-Hueckel, K., Szlachta, J. (red.). (2014). Wrażliwość polskich regionów na wyzwania współczesnej gospodarki. Implikacje dla polityki rozwoju regionalnego. Warszawa: Oficyna Wolters Kluwer Business.
  • Górz, B. (2002). Współczesne przemiany na obszarach wiejskich Podhala. Przegląd Geograficzny, 74, 451–468.
  • Gregory, S. (1976). Metody statystyki w geografii. Warszawa: PWN.
  • Heffner, K., Rosner, A., Stanny, M. (2007). Poziom rozwoju społeczno-gospodarczego gmin wiejskich a dynamika przemian. W: Rosner A. (red.), Zróżnicowanie poziomu rozwoju społeczno-gospodarczego obszarów wiejskich a zróżnicowanie dynamiki przemian. Warszawa: IRWiR PAN.
  • Jarocka, M. (2015). Wybór formuły normalizacyjnej w analizie porównawczej obiektów wielocechowych. Economics and Management, 1.
  • Jenks, G.F. (1967). The data model concept in statistical mapping. International Yearbook of Cartography, 7, 186–190.
  • Parysek, J. (1997). Podstawy gospodarki lokalnej. Poznań: Wydawnictwo naukowe UAM.
  • Pasławski, J. (2003). Jak opracować kartogram. Warszawa: Wyd. Uniwersytet Warszawski.
  • Perkal, J. (1953). O wskaźnikach antropologicznych. Przegląd Antropologiczny, 19, 210–221.
  • Raport o stanie rynku telekomunikacyjnego w Polsce w 2017 r. (2018). Warszawa: Urząd Komunikacji Elektronicznej.
  • Rosner, A., Stanny, M. (2014). Monitoring rozwoju obszarów wiejskich. Etap I. Fundacja Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej, Warszawa: RRWiR PAN.
  • Runge, J. (2007). Metody badań w geografii społeczno-ekonomicznej – elementy metodologii, wybrane narzędzia badawcze. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
  • Stanny, M. (2013). Przestrzenne zróżnicowanie rozwoju obszarów wiejskich w Polsce. Warszawa: IRWiR PAN.
  • Uliszak, R. (2013). Wizja wsi małopolskiej – rok 2050 – spodziewane scenariusze zmian. Studia Obszarów Wiejskich, t. 31, 67–82.
  • Zioło, Z. (2014). Functioning of the rural areas in the structure of geographic space. Studia Regionalne, 39, 32–47.
Typ dokumentu
Bibliografia
Identyfikatory
Identyfikator YADDA
bwmeta1.element.ojs-doi-10_24917_20845456_15_1
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.